هنرمندی که فوتبال را عاشقانه دوست داشت
وداع با مارادونای سینما
اکبر عبدی، بازیگر نامآشنای سینما و تلویزیون ایران که روز جمعه در ۶۶ سالگی درگذشت، نه تنها با نقشهای ماندگارش در عرصه هنر، بلکه با علاقه عمیق و بیشائبهاش به فوتبال و بهویژه باشگاه استقلال، در یادها خواهد ماند. او سالها یکی از شناختهشدهترین چهرههای هنری در میان هواداران فوتبال بود و بارها از دلبستگی خود به این ورزش سخن گفته بود.
اکبر عبدی، ستاره درخشان سینما و تلویزیون ایران که در سن ۶۶ سالگی چشم از جهان فروبست، نه تنها با هنرنماییهای بیبدیل و نقشهای جاودانهاش در تاریخ سینمای ایران ماندگار شد، بلکه علاقه بیحد و حصر او به فوتبال فصلی فراموشنشدنی در زندگی پربارش رقم زد. کمتر کسی بود که از این جنبه از شخصیت او بیخبر باشد؛ عبدی سالها به عنوان یکی از برجستهترین هنرمندان هوادار فوتبال شناخته میشد و بارها با شور و اشتیاق از عشق خود به این ورزش سخن گفته بود.
اکبر عبدی هیچگاه علاقه خود به استقلال را پنهان نمیکرد. او در مصاحبههای متعدد، خود را یک «استقلالی دوآتشه» معرفی کرده و همواره تأکید داشت که آرزویش موفقیت و قهرمانی این تیم است. عبدی معتقد بود که ریشه این دلبستگی عمیق به استقلال، در شخصیت کاریزماتیک و جایگاه رفیع ناصر حجازی، اسطوره فقید فوتبال ایران نهفته است. حجازی نقشی کلیدی در شکلگیری این پیوند عاطفی ایفا کرد و عبدی بارها با احترام فراوان از او یاد میکرد و وی را یکی از بزرگترین چهرههای تاریخ فوتبال ایران میدانست. او در مصاحبههای مختلف اذعان داشت که به واسطه شخصیت، منش والا و محبوبیت بیاندازه حجازی به استقلال علاقهمند شده است. البته دیدگاه عبدی به فوتبال تنها به رنگ آبی محدود نمیشد و او همواره از بزرگان دیگر فوتبال ایران، نظیر علی پروین و علی دایی نیز با احترام و تکریم یاد میکرد.
روحیه طنز و شوخطبعی اکبر عبدی، حتی در فضای فوتبال نیز نمود بارزی داشت. او گاهی اوaقات با همان زبان طنز همیشگی خود برای رقبای استقلال کُری میخواند، اما این شوخیها هیچگاه از چهارچوب ادب و احترام خارج نمیشد. به همین دلیل، حتی بسیاری از هواداران تیمهای رقیب نیز برای او احترام ویژهای قائل بودند.
حضور فعال او در برنامههای ورزشی، شرکت در مسابقات خیریه و رویدادهای فوتبالی، همگی گواهی بر ارتباط نزدیک و صمیمی او با جامعه فوتبال بود. در روزهای پایانی عمر پربرکت اکبر عبدی، علی دایی، اسطوره فوتبال ایران، به عیادت او رفت. این هنرمند فقید، تصویری از آن دیدار صمیمانه را در آخرین پست اینستاگرامی خود منتشر کرد و در آن از تمام کسانی که در دوران بیماری جویای احوالش بودند، قدردانی کرد. این تصویر، برای بسیاری از علاقهمندان، نمادی از رابطه گرم و صمیمانه او با اهالی فوتبال بود و در ذهنها حک شد. عبدی نه تنها در آثار کمدی و نقشهای خانوادگی درخشید، بلکه با جسارت، به سراغ شخصیتهای اجتماعی و انتقادی نیز رفت. یکی از این نقشهای کمتر مورد توجه قرار گرفته، حضور او در سریال فوتبالی «بهسوی افتخار» به کارگردانی سیروس مقدم بود که در سال ۱۳۷۷ از شبکه سه سیما پخش شد. این مجموعه که از پیشگامان آثار تلویزیونی با محوریت فوتبال ایران محسوب میشود، عبدی را در قامت یک دلال فوتبال به تصویر کشید. شخصیت او، با ارتباطات پنهانی، وعدههای فریبنده و تلاش برای تأثیرگذاری بر تصمیمات مدیران و مربیان، نمادی از واسطههایی بود که منافع مالی را بر اصول حرفهای ترجیح میدادند. در آن زمان، موضوع دلالی در فوتبال به اندازه امروز مورد توجه افکار عمومی نبود، اما این نقش به نوعی هشداری زودهنگام درباره پدیدهای بود که بعدها به یکی از چالشهای اصلی فوتبال ایران تبدیل شد. تقابل شخصیت عبدی با «هادی خضوعی»، مربی پاکدست و اخلاقمدار داستان، از محورهای اصلی سریال بود و «بهسوی افتخار» تلاش داشت تا نشان دهد فوتبال تنها در زمین مسابقه خلاصه نمیشود و اتفاقات پشت پرده میتواند سرنوشت یک تیم و حتی یک قهرمانی را تغییر دهد؛ نگاهی که برای تلویزیون اواخر دهه ۷۰ شمسی، جسورانه به شمار میرفت. اکبر عبدی طی بیش از چهار دهه فعالیت هنری، دهها نقش متفاوت را تجربه کرد، اما ایفای نقش دلال فوتبال در «بهسوی افتخار» برای علاقهمندان فوتبال، ارزش تاریخی دارد. او با توانایی بینظیرش در شخصیتپردازی، تصویری باورپذیر از یکی از چهرههای پنهان فوتبال ارائه داد؛ تصویری که با گذشت نزدیک به سه دهه، همچنان برای مخاطبان آشنا و قابل لمس است و نشان میدهد که نام اکبر عبدی تنها با آثار کمدی گره نخورده است، بلکه او در حافظه فوتبالدوستان نیز با نقشآفرینی در سریالی ماندگار باقی خواهد ماند، جایی که پیش از فراگیر شدن بحث دلالی، یکی از نخستین تصویرهای نمایشی از این پدیده را روی آنتن تلویزیون برد.
پس از انتشار خبر درگذشت اکبر عبدی، سیل عظیمی از پیامهای تسلیت از سوی جامعه فوتبال، اعم از بازیکنان، مربیان و پیشکسوتان، سرازیر شد که همگی یاد این هنرمند بزرگ را گرامی داشتند. عبدی اگرچه با هنر والایش در دل مردم جاودانه شد، اما علاقه صادقانه او به فوتبال و ارتباط گرم و صمیمیاش با اهالی این ورزش نیز بخشی جداییناپذیر از میراث ماندگار او به شمار میرود. فوتبال ایران، در کنار جامعه هنر، یکی از وفادارترین و شناختهشدهترین هواداران خود را از دست داد؛ هنرمندی که با خنده و کلامش، به زندگیها رنگ و طراوت بخشید و با عشقش به فوتبال، پیوندی ناگسستنی میان هنر و ورزش برقرار کرد.
