روایتی از شگفتی معماری در دل دانشگاههای قطر
الماس بیابان
مرتضی طهوری
خبرنگار
در میان هشت ورزشگاهی که برای میزبانی جام جهانی ۲۰۲۲ در قطر ساخته شد، «ورزشگاه شهر آموزش»
(Education City Stadium) نه تنها از نظر نام و مکان، که به دلیل معماری بدیع و درخشش الماسگونهاش در دل مراکز علمی، لقب «الماس بیابان» را یدک میکشد. این مجموعه در شهر الریان، در محوطه دانشگاههای بنیاد قطر و در فاصله ۷ کیلومتری شمال غربی دوحه واقع شده است. مکانی که پیوند دانش و ورزش را به تماشا مینشیند. ورزشگاه شهر آموزش در تاریخ ۱۵ ژوئن ۲۰۲۰ افتتاح شد و با گنجایش اولیه ۴۵ هزار و ۶۶۷ نفر، میزبان دیدارهای مهمی از جمله مصاف حساس مراکش و اسپانیا در مرحله یکهشتم نهایی جام بود اما آنچه این سازه را از دیگر ورزشگاهها متمایز میکند، معماری منحصربهفرد و رویکرد پایدار آن در دوران پس از مسابقات است.
نقش الماس در دل دانشگاه
نمای بیرونی ورزشگاه با الهام از الماس طراحی شده؛ شبکهای از طرحهای هندسی درخشان که با نورپردازی مدرن، الماس بیابان را در شبهای قطر به یکی از زیباترین مناظر شهری تبدیل میکند. این طرح، تلفیقی از معماری سنتی اسلامی و معماری مدرن است که توسط شرکتهای بینالمللی پیاده شده است. موقعیت جالبتر اینکه این ورزشگاه در محاصره کتابخانه ملی قطر، موزه هنرهای مدرن عرب و چندین دانشگاه معتبر جهان قرار گرفته و فضای آن به شدت تحت تأثیر محیط علمی و فرهنگی اطرافش است.
میراثی فراتر از ۹۰ دقیقه
برگزارکنندگان جام جهانی قطر ادعا دارند که تمامی استادیومها با بالاترین استانداردهای جهانی ارزیابی پایداری (GSAS) ساخته شدهاند و انرژی آنها توسط باتریهای خورشیدی تأمین میشود اما مهمترین ویژگی میراثی این ورزشگاه پس از جام جهانی رقم خورد. ظرفیت آن از ۴۵ هزار صندلی به ۲۵ هزار صندلی کاهش یافت و بخش قابل توجهی از صندلیهای آن به کشورهای نیازمند در حال توسعه اهدا شد. امروز این مجموعه در اختیار بنیاد قطر قرار گرفته و به عنوان مکانی برای مسابقات ورزشی دانشگاهها و مرکز اجتماعی و فرهنگی محلی مورد استفاده قرار میگیرد. این رویکرد نشان داد که میزبانی جام جهانی در قطر، صرفاً به ساخت سازههای عظیم خلاصه نشد، بلکه الگویی از توسعه پایدار را به جهان معرفی کرد.