وقتی میانگین سنی بالا شانس لژیونر شدن را میگیرد
جام مهاجرت معکوس
ایلیا بهزاد اول
خبرنگار
معمولاً جام جهانی بجز فرصت حضور تیم ملی در یک رویداد بزرگ جهانی که تیم ملی را در ویترین بهترین تیمهای فوتبال ملی جهان قرار میداد، یک مزیت دیگر هم برای فوتبالیستهای ایرانی داشت و این مزیت، دیده شدن بازیکنان فوتبال ایران در مقیاس جهانی و ارتباط آنها با استعدادیابهای خارجی برای حضور در لیگهای معتبر خارجی و حتی لیگهای حاشیه خلیج فارس بود. در هر دوره جام جهانی با عملکرد خوب بازیکنان تیم ملی که اکثر آنها برای نقل و انتقالات در شرایط سنی مناسبی قرار داشتند، ما شاهد انتقال بازیکنان ایرانی به سایر کشورها بودیم اما این اتفاق به هیچ عنوان پس از جام جهانی ۲۰۲۶ رخ نداد.
پس از جام جهانی ۱۹۹۸، بازیکنانی چون مهدی مهدویکیا، مهدی پاشازاده، سیروس دینمحمدی، رضا شاهرودی، مهرداد میناوند و محمد خاکپور از بازیکنانی بودند که با توجه به دیده شدن در جام جهانی، در بازه زمانی پس از جام جهانی راهی لیگهای خارجی شدند. پس از جام جهانی ۲۰۰۶، آندرانیک تیموریان و جواد نکونام با وجود نتایج ضعیف تیم ملی به لیگهای انگلیس و اسپانیا رفتند و بازیکنانی چون آرش برهانی، مهرزاد معدنچی و مسعود شجاعی که دقایق بازی کمتری داشتند هم در ادامه به لیگهای خارجی رفتند. پس از جام جهانی ۲۰۱۴، مهرداد پولادی و کریم انصاریفرد لژیونر شدند و پس از عملکرد خوب ایران در جام جهانی ۲۰۱۸ نیز بازیکنانی چون علیرضا بیرانوند، وحید امیری، مجید حسینی، امید ابراهیمی و روزبه چشمی، راهی لیگهای اروپایی یا کشورهای حاشیه خلیج فارس شدند.
در دو جام جهانی اخیر اما این روند بهطور کامل تغییر کرده و مانند سابق، دیگر شاهد موج انتقال بازیکنان ایرانی به خارج از کشور پس از پایان جام جهانی نیستیم. در حال حاضر بجز میلاد محمدی که راهی لیگ درجه سه اروپایی بلاروس شده، هیچکدام از اعضای تیم ملی در جام جهانی ۲۰۲۶ از لیگ ایران حتی راهی لیگهای حاشیه خلیج فارس نیز نشدهاند و عامل این اتفاق را باید در تصمیم کادرفنی برای عدم جوانگرایی در ترکیب تیم ملی جستوجو کرد. ایران در جدال مقابل بلژیک با مسنترین ترکیب ۱۱نفره تاریخ جام جهانی برای تمام تیمهای مسابقات از سال ۱۹۳۰ تا ۲۰۲۶ به میدان رفت و بهترین بازیکنان ایران در این جام از جمله شجاع خلیلزاده، رامین رضاییان و علیرضا بیرانوند، همه بالای ۳۰سال سن داشتند که این موضوع، شانس پیوستن آنها به تیمهای خارجی را بهطور محسوسی کاهش میدهد؛ هرچند که بیرانوند پیشنهادی رسمی از تیم بشیکتاش ترکیه داشت اما در نهایت سرمربی این تیم به جای بیرانوند، تصمیم به جذب الکساندر نوبل دروازهبان آلمانی اشتوتگارت و سابق بایرنمونیخ گرفت.
نکته جالب اما احتمال بالای بازگشت ستارگان لژیونر تیم ملی به فوتبال ایران پس از جام جهانی است و این بار ما شاهد مهاجرت معکوس بازیکنان ایرانی پس از جام جهانی هستیم. محمد قربانی در آستانه توافق با یکی از باشگاههای ایرانی قرار گرفته، احتمال حضور علیرضا جهانبخش در تیمهای داخلی وجود دارد و با توجه به قوت گرفتن شایعه جدایی طارمی از المپیاکوس، نام برخی باشگاههای ایرانی بهعنوان مقصد احتمالی طارمی نیز مطرح شدهاند. علاوه بر این بازیکنانی چون محمدمهدی محبی، کسری طاهری و محمدمهدی زارع که فرصت حضور در جام جهانی را پیدا نکرده بودند، دیگر لژیونر نخواهند بود و در لیگ ایران به کار خود ادامه میدهند؛ بازیکنان جوانی که شاید در صورت فرصت بازی در جام جهانی، توجه باشگاههای معتبر اروپایی را به خود جلب میکردند.
فرصت ندادن قلعهنویی به چهرههای حاضر در اردو چون محمودی، رزاقینیا، ایری و سایر بازیکنان جوانی که طی سالهای اخیر در چرخه دعوت به تیم ملی قرار گرفتند، به نوعی شانس ایجاد نسل جدیدی از بازیکنان لژیونر در کشورهای مطرح را از فوتبال ایران گرفت و به نظر باید جام جهانی ۲۰۲۶ را جام مهاجرت معکوس نامید؛ جامی که نهتنها فهرست بازیکنان لژیونر در فوتبال ایران را افزایش نداد، بلکه باعث کاهش تعداد این بازیکنان نیز خواهد شد!