اولویت جدید قلعه‌نویی پیش از جام جهانی مشخص شد

ترمیم سنگر یوزها

حمیدرضا عرب / تیم ملی فوتبال ایران در دیدار برابر گامبیا بار دیگر در خط دفاعی نمایش مطمئنی ارائه نداد تا روند ناکامی در ثبت کلین‌شیت ادامه پیدا کند. این وضعیت ثبت شده حالا به یکی از دغدغه‌های اصلی کادرفنی در آستانه جام جهانی تبدیل شده است. اگرچه تیم ملی در فاز هجومی همچنان از مهره‌های توانمند و تأثیرگذار بهره می‌برد، اما آنچه بیش از هر چیز نگرانی ایجاد کرده، تزلزل در ساختار دفاعی است. ضعفی که بارها درباره آن هشدار داده شده اما هنوز درمان قطعی برایش پیدا نشده است.
 
اطمینان خیلی اندک
نمایش مدافعان تیم ملی مقابل گامبیا بار دیگر ثابت کرد که انسجام دفاعی همچنان یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های امیر قلعه‌نویی است. اشتباهات فردی و ناهماهنگی میان مدافعان باعث شد بار دیگر نگاه‌ها به سمت خط عقب تیم ملی برود. در شرایطی که فاصله چندانی تا جام جهانی باقی نمانده، طبیعی است که این وضعیت نگرانی‌هایی جدی برای کادرفنی ایجاد کند. شجاع خلیل‌زاده، یکی از تکراری‌ترین اسامی کنونی تیم ملی، هنوز نتوانسته ثبات لازم را در عملکردش نشان دهد. گفته می‌شود حتی در تمرینات اخیر نیز برخی اشتباهات او صدای اعتراض سرمربی تیم ملی را درآورده است و این بازیکن هرگز ثبات کافی ندارد. محمدحسین کنعانی‌زادگان نیز اگرچه تجربه نسبتاً قابل توجهی دارد، اما هر از گاهی با اشتباهات مرگبار نگرانی را تقویت می‌کند. علی نعمتی نیز هنوز چهره یک مدافع کاملاً مطمئن و بدون نوسان را از خود نشان نداده که بتوان با آسودگی کامل روی او حساب باز کرد. مجموعه این شرایط سبب شده تا خط دفاع تیم ملی به بخشی پرریسک و آسیب‌پذیر تبدیل شود. البته دانیال ایری هم در این پست حضور دارد که البته جوان است و نه‌چندان باتجربه و شاید او در نهایت تبدیل به سورپرایز تیم ملی در این بخش شود.
البته قلعه‌نویی احتمالاً در روزهای اندک آینده با ایجاد تغییرات تاکتیکی و جابه‌جایی در سیستم دفاعی تلاش خواهد کرد ضریب اشتباهات را کاهش دهد. شاید استفاده از چینش‌های متفاوت یا حتی تغییر در نوع پرس و حمایت هافبک‌ها بتواند بخشی از ضعف‌های دفاعی را پوشش دهد، اما واقعیت این است که ذات فنی برخی مدافعان کنونی با اشتباهات مقطعی گره خورده و تغییر بنیادین در مدت کوتاه چندان ساده به نظر نمی‌رسد.
 
فاصله با نسل‌های گذشته
وقتی به سال‌های نه‌چندان دور فوتبال ایران نگاه می‌کنیم، تفاوت‌ها کاملاً محسوس است. نیازی نیست به دهه‌های دور و نام‌هایی مانند خاکپور، پاشازاده یا نادر محمدخانی بازگردیم؛ حتی در یک دهه گذشته نیز تیم ملی از مدافعانی بهره می‌برد که از نظر تمرکز، کیفیت فنی و ثبات عملکرد شرایط بهتری داشتند. بازیکنانی مانند سیدجلال حسینی، پژمان منتظری، هادی عقیلی، مرتضی پورعلی‌گنجی، سیدمجید حسینی و حتی امیرحسین صادقی در مقاطع مختلف، امنیت بیشتری به ساختار دفاعی تیم ملی می‌دادند. آن نسل شاید از نظر فنی کامل نبود، اما کمتر دچار اشتباهات ساده و کشنده می‌شد اما نسل کنونی کاملاً بی‌ثبات است و هیچ نشانی از ثبات در تصمیم‌گیری حین بازی در رفتار تکنیکی و تاکتیکی آنها دیده نمی‌شود.
 
زمان کم، انتخاب سخت
به نظر می‌رسد یکی از دشوارترین تصمیم‌های امیر قلعه‌نویی در مسیر آماده‌سازی تیم ملی برای جام جهانی، انتخاب نفرات نهایی خط دفاع باشد. او احتمالاً زمان زیادی را صرف بررسی گزینه‌ها، ارزیابی عملکرد بازیکنان و یافتن بهترین ترکیب خواهد کرد، اما محدودیت ابزار نیز موضوع مهمی است. واقعیت این است که در این مقطع زمانی، تغییر محسوس در کیفیت فنی مدافعان کار آسانی نیست.
قلعه‌نویی شاید بتواند با اصلاحات تاکتیکی، پوشش دفاعی بهتر و کاهش فاصله خطوط بخشی از مشکلات را مدیریت کند، اما ایجاد تحولی بزرگ در سطح فردی مدافعان در فاصله کوتاه تا جام جهانی بسیار بعید به نظر می‌رسد.
 
 بازسازی ذهنی
شاید مهم‌ترین مأموریت سرمربی تیم ملی در این مقطع، نه تغییر فنی بلکه بهبود شرایط ذهنی بازیکنان باشد. افزایش اعتمادبه‌نفس، کاهش فشار روانی و بالا بردن تمرکز مدافعان می‌تواند درصد اشتباهات را کاهش دهد. اما باید دید خود بازیکنان تا چه اندازه تأثیرپذیری دارند و آیا می‌توانند روی این روند صحه گذاشته و کمک‌حال سرمربی تیم ملی باشند یا خیر. البته پیرامون لیست نهایی مدافعان و جا ماندن برخی گزینه‌ها در تهران نیز می‌توان بحث وتبادل نظر کرد اما در این مقطع طرح این مسائل عملاً هیچ فایده‌ای ندارد و بهتر است که قلعه‌نویی و همکاران بارها فیلم بازی‌های اخیر را در بخش دفاعی را به نظاره بنشینند تا شاید درصد اشتباهات را کاهش دهند.
 
جستجو
آرشیو تاریخی