سریال ناکامی مطلق ناهید کیانی در شیاپچانگ ادامه دارد
ققنوس خسته
فائزه زمانی
خبرنگار
ناهید کیانی در شیاپچانگ پاریس هم اصلاً شبیه ققنوس همیشگی نبود. ستارهای که روزگاری جنگندگی و برنده بودن، امضای مبارزاتش بود، حالا چهار میدان متوالی است که از رسیدن به مدال بازمیماند. این دیگر یک شکست مقطعی یا لغزش در مسیر قهرمانی نیست؛ روندی نگرانکننده است که باید درباره دلایل آن شفافسازی شود. چه بر سر ستاره تکواندوی ایران آمده که فاصلهاش با سکو، در رقابتهایی که قبلاً بارها در آنها مدال گرفته، اینقدر زیاد شده است؟ کیانی قربانی فشار مسابقات و سفرهای پیاپی شده یا مسأله را باید در جایی فراتر از خستگی جسمانی جستوجو کرد؟
مرحله سوم رقابتهای گرندپری در پاریس برگزار شد و نماینده ایران در وزن منهای ۵۷ کیلوگرم بانوان، با وجود دو پیروزی، در یکچهارم نهایی از دور رقابتها کنار رفت. کیانی ابتدا با نتیجه دو بر صفر کیم گاهیون از کرهجنوبی را شکست داد و سپس با برتری دو بر یک مقابل مانیسا رولینگ فرانسوی به مرحله یکچهارم نهایی رسید؛ اما مقابل ماریا کلارا پاچکو از برزیل در دو راند متوالی شکست خورد و از صعود به نیمهنهایی بازماند.
نتیجه پاریس، فقط یک باخت دیگر در کارنامه کیانی نیست. این تکواندوکار پس از ناکامی در رقابتهای آزاد جهانی چین، گرندپری موجو و بازیهای آسیایی، حالا چهارمین میدان متوالی را هم بدون مدال پشت سر گذاشته است؛ آماری که برای ورزشکاری در سطح او کاملاً عجیب و نگران کننده است. بهخصوص اینکه کیانی پس از درخشش در المپیک پاریس، بهتدریج با نوساناتی در عملکردش مواجه شد؛ نوساناتی که حالا دیگر از محدوده افتوخیزهای معمول یک ورزشکار خارج شده و به زنگ خطری جدی تبدیل شده است.
ستارهای که فرصت
نفس کشیدن ندارد
یکی از نخستین فرضیهها درباره افت کیانی، فشار مسابقات و سفرهای پیاپی است. او در مدت کوتاهی از اردوی ترکیه به رقابتهای پاکستان رفت و پس از آن، مسابقات آزاد جهانی چین، گرندپری موجو، بازیهای آسیایی و گرندپری پاریس را تجربه کرد. شش سفر و حضور در میدانهای مختلف طی مدتی کوتاه، پرسش مهمی را پیش روی کادر فنی و فدراسیون قرار میدهد که برای این حجم از مسابقه، برنامهای متناسب با شرایط جسمانی و روانی یکی از مهمترین سرمایههای تکواندوی ایران وجود داشته است؟ حضور مستمر در رقابتهای بینالمللی، بهخودیخود امتیاز محسوب نمیشود؛ زمانی میتوان از این حضورها انتظار نتیجه داشت که میان مسابقه، ریکاوری، تمرین و آمادگی ذهنی تعادل برقرار باشد. در غیر این صورت، انباشت فشار میتواند به افت عملکرد منجر شود. البته بدون ارزیابی تخصصی نمیتوان خستگی را علت قطعی نتایج اخیر کیانی دانست، اما اینطور که از تداوم ناکامیهای او پیداست، کیانی خسته است و هیچ برنامهریزی مدونی برای این ستاره وجود ندارد.
موضوع فقط از دست رفتن مدال نیست. فارغ از خستگی حتی ریسک مصدومیت جدی او هم مطرح است. فشار مضاعف و خارج از توان، ریسک بزرگی است که حالا فدراسیون و کادرفنی درباره کیانی به جان خریده است و مشخص نیست این حجم از فشار و خستگی کجا خودش را نشان بدهد.
بازیکن بزرگ
مربی بزرگ میخواهد
در کنار مسائل جسمانی، نمیتوان از شرایط روانی و ارتباط ورزشکار با کادر فنی چشم پوشید. کیانی همواره از آن دسته ورزشکارانی بوده که آمادگی ذهنی و اعتمادبهنفس در عملکردش نقش تعیینکنندهای داشته است. او برای بازگشت به مسیر موفقیت، علاوه بر آمادگی بدنی، به ثبات روانی و فضایی نیاز دارد که بتواند در آن دوباره کیفیت همیشگیاش را پیدا کند.
پیش از این بارها به تأثیر جدایی مینو مداح و تغییر شرایط فنی کیانی اشاره شده است. آنچه پیداست این است که وقتی یک بازیکن تبدیل به ستاره میشود و اوج میگیرد باید یک مربی بزرگ در کنارش داشته باشد اما اینطور که از افت کیانی بعد جدایی مداح پیداست این بازیکن نمیتواند از نظر روحی و فنی با ساعی ارتباط بگیرد. شاید سایر بازیکنان تا حدی بتوانند اما بازیکن بزرگ مربی بزرگ میخواهد.
سکوت به جای پاسخ
برای بررسی دلایل این افت، سراغ مهرو کمرانی عضو کمیته فنی فدراسیون تکواندو رفتیم، اما او حاضر به پاسخگویی درباره این موضوع نشد.
در گفتوگو با کارشناسان دیگر هم، اگرچه نگرانیهایی درباره شرایط موجود مطرح شد و همه به وضعیت نامطلوب فعلی اذعان دارند اما هیچیک حاضر نشدند با ذکر نام خود درباره این وضعیت صحبت کنند.
این سکوت، خود پرسش دیگری ایجاد میکند که چرا درباره شرایط یکی از مهمترین چهرههای تکواندوی ایران، امکان گفتوگویی شفاف و کارشناسی فراهم نیست. وقتی ستارهای با چنین کارنامهای چهار میدان متوالی را بدون مدال پشت سر میگذارد، انتظار میرود کارشناسان جسارت ورود و اظهارنظر با ذکر نامشان را داشته باشند اما به نظر میرسد فضای تکواندو و عدم انتقاد پذیریها چیزی است که باعث این سکوت شده است.
ناهید کیانی هنوز همان ورزشکاری است که میتواند به روزهای اوج بازگردد؛ اما بازگشت به مسیر موفقیت با نادیده گرفتن نشانههای افت ممکن نیست. فدراسیون باید پیش از آنکه این روند به بحرانی عمیقتر تبدیل شود، شرایط جسمانی و روانی او، برنامه مسابقات و کیفیت ارتباطش با کادر فنی را بهطور جدی بررسی کند.
حفظ یک ستاره فقط به معنای فرستادن او به میدانهای بیشتر نیست؛ گاهی مهمترین تصمیم، دانستن زمان توقف، بازنگری و بازسازی است؛ چیزی که حالا ناهید ورزش ایران به آن نیاز دارد.
لازم به ذکر است مهران برخورداری نماینده وزن -80 کیلوگرم مقابل حریف ازبک در یک هشتم باخت و از گردونه مسابقات حذف شد.
