آمارهای جذاب از شش دوره حضور تیم ملی در جام جهانی
در حسرت تفاضل مثبت، رتبه دوم و صعود
محمد قراگزلو
خبرنگار
کمتر از دو ماه به شروع جام جهانی 2026 فاصله داریم و کم کم هیجان این رقابتها برای فوتبالیها بیشتر و بیشتر خواهد شد. با حضور تیم ملی ایران در این تورنمنت 48 تیمی، علاقهمندان به فوتبال در ایران نیز پیگیر اخبار، حواشی و آمار مربوط به جام جهانی و اتفاقات آن هستند. اینجا بخشی از آمارهای جالب و خواندنی مربوط به تیم ملی ایران در شش دوره حضور قبلیاش در این رقابتها را مرور کردهایم که میخوانید:
این هفتمین بار است که تیم ملی در جام جهانی شرکت میکند. پیش از این در جامهای جهانی 1978، 1998، ، 2014، 2018 و 2022 حاضر بودهایم و حالا برای هفتمین بار این تورنمنت بزرگ را تجربه خواهیم کرد. نکته جالب توجه چهارمین حضور متوالی تیم ملی در رقابتهای جام جهانی است.
اولین حضور تیم ملی در جام جهانی مربوط به 48 سال قبل است که تیم ایران تحت هدایت حشمت مهاجرانی به این تورنمنت پا گذاشت. تیم ملی ایران تنها نماینده کنفدراسیون فوتبال آسیا بود که با شکست استرالیا در پلیآف راهی این تورنمنت شد.
جام جهانی 1978 تنها با حضور 16 تیم در چهار گروه از 5 کنفدراسیون قارهای برگزار شد. در واقع ایران هم مسابقات 16 تیمی را تجربه کرده هم در تورنمنت 48 تیمی جام جهانی حاضر خواهد بود.
این برای سومین بار است که تیم ملی ایران با هدایت یک مربی ایرانی به جام جهانی میرود. حشمت مهاجرانی، جلال طالبی و امیر قلعهنویی، سه مربی ایرانی تیم ملی در جام جهانی بودهاند. مهاجرانی و طالبی در دو تورنمنت 1978 و 1998 به ترتیب با یک و 3 امتیاز از مرحله گروهی حذف شدند.
بیشترین فاصله غیبت تیم ملی در جام جهانی مربوط به حد فاصل اولین و دومین حضور تیم ایران در این رقابتهاست که 20 سال طول کشید. البته این در صورتی است که غیبت ایران در 12 دوره ابتدایی جام جهانی از سال 1930 تا 1978 را به حساب نیاوریم.
در جام جهانی 1998 که 32 تیم در آن حضور داشتند، تیم ملی ایران یکی از چهار نماینده کنفدراسیون فوتبال آسیا بود که بهترین نتیجه را به دست آورد. عربستان و کره جنوبی تنها با یک و ژاپن بدون امتیاز قعرنشین گروههای خود شدند اما تیم ملی ایران با 3 امتیاز در رتبه سوم گروه خود قرار گرفت. در ردهبندی کلی ایران بیستم شد، عربستان28، کره جنوبی30 و ژاپن سی و یکم شدند.
اولین برد تیم ملی ایران در تاریخ جام جهانی در مقابل تیم ملی امریکا به دست آمد که با نتیجه دو بر یک و با گلهای حمید استیلی و مهدی مهدوی کیا حاصل شد. تیم ملی ایران تا برد بعدی در این تورنمنت به مدت 20 سال انتظار کشید تا مقابل مراکش به پیروزی دست یابد.
امریکا و پرتغال تنها تیمهایی بودهاند که تیم ملی ایران دو بار در جام جهانی مقابل آنها به میدان رفته است. مقابل امریکا یک برد و یک باخت نصیبمان شده و در مقابل پرتغال یک باخت و یک تساوی کسب کردیم.
در شش دوره حضور تیم ملی در جام جهانی و 18 مسابقهای که تماماً در مرحله گروهی این رقابتها برگزار کردهایم 3 برد، 4 مساوی و 11 شکست برای تیم ایران ثبت شده.31 گل خورده و 13 گل زده حاصل کار تیم ملی ایران در شش تورنمنت قبلی بوده است.
سه پیروزی تاریخی تیم ملی ایران در تاریخ جام جهانی مقابل تیمهای ملی امریکا، مراکش و ولز در شهرهای مون پلیه فرانسه، سن پترزبورگ روسیه و الریان قطر به دست آمده است.
بدترین شکست و بهترین پیروزی تاریخ تیم ملی در جام جهانی در یک تورنمنت به دست آمد که مربوط به آخرین حضور تیم ملی در این رقابتهاست. باخت 6 بر 2 مقابل انگلیس و برد 2 بر صفر مقابل ولز که هر دو مقابل تیمهایی از قاره اروپا با سرمربیگری کارلوس کیروش به دست آمد.
بهترین نتیجه و بالاترین امتیاز تیم ملی ایران در تاریخ رقابتهای جام جهانی مربوط به جام جهانی 2018 روسیه است که ایران در گروه فوقالعاده دشوار با 4 امتیاز در آستانه صعود حذف شد. در این دوره کارلوس کیروش هدایت تیم ملی را برعهده داشت که با سه دوره سرمربیگری ایران در جام جهانی و هدایت ایران در 9 بازی پرسابقهترین سرمربی ایران در تاریخ این تورنمنت به حساب میآید.
تیم ملی ایران در هر شش دورهای که در جام جهانی حضور داشته حداقل یک امتیاز به دست آورده است. در واقع ضعیفترین نتایج تاریخ تیم ملی در این تورنمنت با یک امتیاز ثبت شده که مربوط به سالهای 1978، 2006 و 2014 بوده که تساوی مقابل تیمهای اسکاتلند، آنگولا و نیجریه یک امتیازیمان کرد.
از 13 باخت تیم ملی در جام جهانی 7 باخت مقابل تیمهای اروپایی، دو باخت مقابل تیمهای امریکای جنوبی، دو باخت مقابل تیمهای امریکای شمالی و دو باخت مقابل تیمهایی از قاره آفریقا رقم خورده است. از سه برد تیم ملی یکی مقابل تیمهای اروپایی، یکی مقابل تیمی از امریکای شمالی و یکی مقابل تیمی از آفریقا رقم خورده است. چهار تساوی تیم ایران نیز دو بار مقابل اروپاییها و دو بار مقابل آفریقاییها به دست آمده که جالب توجه است. تاکنون مقابل تیمی از امریکای جنوبی برنده نبودهایم و البته به تیمی از آفریقا نباختهایم.
تیم ملی در تورنمنت 16 تیمی جام جهانی چهاردهم شد. در جامهای جهانی 32 تیمی بهترین رتبه مربوط به جام جهانی 2018 است که هجدهم شدیم. در جام جهانی 1998 رتبه بیستم، 2006 همراه امریکا بیست و پنجم، 2014 بیست و هشتم و 2022 بیست و ششم شدیم. نکته اینجاست که در جام جهانی 2018 بین نمایندگان قاره آسیا، ژاپن(15) و کره جنوبی(16) بالاتر از ایران قرار گرفتند. در جام جهانی 2014 هم ژاپن(29) و کره جنوبی(27) بالاتر بودند. در جام جهانی 2006 از عربستان و ژاپن (28 مشترک) بالاتر بودیم اما از کره جنوبی (17) پایینتر قرار گرفتیم. در جام جهانی 2022 قطر هم از ژاپن(9)، کرهجنوبی(16) و عربستان(25) پایینتر بودیم و تنها از قطر (32) بالاتر ایستادیم.
در سه تورنمنت 1998، 2018 و 2022 با رتبه سوم مرحله گروهی از تورنمنت حذف شدیم با این تفاوت که در جام 1998 و 2022 با سه امتیاز و در 2018 روسیه با چهار امتیاز حذف و در رتبه سوم قرار گرفتیم. در سه دوره دیگر همواره در رتبه چهارم گروه قرار گرفتیم که هر بار با یک امتیاز اتفاق افتاد.
بیشترین گل زده تیم ملی ایران در یک تورنمنت مربوط به آخرین حضور است که تیم ایران 4 گل زد. کمترین گل زده مربوط به جام جهانی 2014 است که در شکست 3 بر یک مقابل بوسنی تنها یک گل در سه بازی به ثمر رساندیم. کمترین گل خورده در یک تورنمنت مربوط به جام جهانی 2018 است که در ازای دو گل زده تنها 2 گل خوردیم که مقابل اسپانیا و پرتغال اتفاق افتاد. بیشترین گل خورده مربوط به اولین حضورمان است که 8 گل دریافت کردیم. تفاضل گل تیم ملی در شش دوره حضورش در این تورنمنت هیچ گاه مثبت نبوده است. بدترین تفاضل مربوط به 1978 است که منفی 6 بود و بهترین تفاضل در 2018 رقم خورد که صفر شد.