از تراکتور و سپاهان تا المحرق
ساپینتو مرد بازگشتهای بزرگ
حمیدرضا عرب
خبرنگار
استقلال در فصل جاری بارها نشان داده تیمی نیست که با یک شکست از مسیر خارج شود. آبیپوشان هر زمان که تحت فشار قرار گرفتهاند، در بازیهای بعد بازگشتهای بزرگی داشتهاند. واکنشی که میتوان آن را نوعی «نظم بازگشت» نامید. نگاهی به مسیر استقلال در لیگ برتر و لیگ قهرمانان دو آسیا، این گزاره را بهخوبی تأیید میکند.
پاسخ به شکست سوپرجام
نخستین نشانه از این روحیه، خیلی زود و در ابتدای فصل نمایان شد. استقلال پس از شکست مقابل تراکتور در سوپرجام، در هفته اول لیگ برتر بار دیگر مقابل همین تیم قرار گرفت. اینبار اما نتیجه کاملاً متفاوت بود. استقلال در تبریز با یک بازی حسابشده موفق شد تراکتور را شکست دهد؛ بردی که نهتنها سه امتیاز داشت، بلکه از نظر روحی اهمیت زیادی برای تیم داشت. این پیروزی، اولین بازگشت استقلال در فصل جدید بود؛ بازگشتی که نشان داد استقلال باخت را میپذیرد، اما در آن متوقف نمیشود.
آزمونهای سخت آسیایی
با این حال، این برد آغازی بر یک مسیر هموار نبود. استقلال پس از آن، وارد دورهای از ناکامی شد. شکست مقابل همنام خوزستانی در لیگ برتر، سپس باخت سنگین برابر الوصل و شکست پرگل مقابل المحرق بحرین در لیگ قهرمانان دو آسیا، شرایط را برای آبیها بحرانی کرد. بسیاری در آن مقطع، استقلال را تیمی متزلزل میدانستند که توان عبور از بحران را ندارد. در واقع استقلال بعد از شروع خوبش در لیگ برتر در گرداب افتاد و حتی عرصه بشدت به ساپینتو و شاگردانش تنگ شد.
از الوحدات تا صعود
اما استقلال بار دیگر چهره واقعی خود را نشان داد. پیروزی مقابل الوحدات اردن در آسیا، نقطه عطفی در مسیر بازگشت بود. پس از آن، استقلال در دیدار برگشت مقابل الوصل به تساوی رسید؛ نتیجهای که با توجه به شرایط تیم، قابل قبول و امیدوارکننده بود. در ادامه، دو برد پرگل در لیگ برتر برابر فجر و آلومینیوم، اعتمادبهنفس ازدسترفته را به تیم بازگرداند.
اوج این روند، پیروزی ۳ بر صفر مقابل المحرق بحرین بود؛ بردی قاطع که استقلال را از گروه خود به مرحله بعد رساند. این صعود نشان داد که استقلال حتی پس از شکستهای سنگین نیز میتواند دوباره خود را بسازد و فرهنگ بازگشت نه یک بار بلکه بارها میتواند تکرار شود.
باخت به گلگهر
برد مقابل سپاهان
روحیه بازگشت استقلال تنها به آسیا محدود نماند و این روند در لیگ نیز ادامه یافت. این تیم پس از شکست در هفته پانزدهم لیگ برتر مقابل گلگهر سیرجان، بار دیگر تحت فشار قرار گرفت. اما واکنش استقلال، یک برد بزرگ دیگر بود. آبیپوشان در اصفهان موفق شدند سپاهان را شکست دهند؛ پیروزیای که بار دیگر مهر تأییدی بر شخصیت بازگشتپذیر این تیم زد و روحیهای که ساپینتو توانسته به خوبی آن را تقویت کند. برد در اصفهان نشان داد که استقلال اتفاقاً در خانه حریف عرصه را برای بازگشتهای خود هموارتر هم میبیند چون در تبریز نیز تراکتور را برده بود و صعود آسیایی نیز خارج از خانه به چنگ آمده بود.
تکرار الگوها
در هفتههای اخیر نیز همین الگو تکرار شد. استقلال پس از شکست مقابل پیکان، با برتری برابر شمسآذر بار دیگر به مسیر موفقیت بازگشت. این نوسانها، هرچند از نظر فنی قابل نقد است، اما یک نکته مثبت روشن دارد: استقلال هرگز در شکست باقی نمیماند. به طور قطع و بدون تعارف نقش ریکاردو ساپینتو در شکلگیری این ذهنیت غیر قابل انکار است. تیمهای او معمولاً واکنشگرا هستند و شاید زمین بخورند، اما برخاستن را خوب بلدند. استقلالِ ساپینتو تیمی است که خود را زنده نگه میدارد، ناامید نمیشود و برای هر شکست، پاسخی در آستین دارد.
و احتمالاً الحسین
حالا و پس از شکست استقلال در دیدار رفت مقابل الحسین اردن، شرایط بار دیگر آشناست. این تیم یک بار دیگر در نقطهای ایستاده که باید واکنش نشان دهد. شواهد نشان میدهد روحیه بازگشت، بار دیگر در اردوی آبیها جریان دارد. تجربه پستیوبلندیهای لیگ برتر و آسیا، این تیم را به جایی رسانده که بداند چگونه از دل بحران عبور کند. استقلال قصد دارد دوباره بازگردد؛ بازگشتی که اینبار نیز میتواند با انرژی و انگیزهای مضاعف همراه باشد. برای تیمی که «مرد بازگشتها» لقب گرفته، این چالش نه تهدید، بلکه فرصتی دیگر برای اثبات هویت خود است. بازی در اردن یک فرصت طلایی است تا استقلال بار دیگر در خانه رقبا روحیه بازگشتپذیر خود را به رخ آسیا بکشد. استقلال از این روحیه برخوردار است.
تاکتیک ساپینتو برای بازی برگشت
با 3 مهاجم بازی کنیم و زود گل بزنیم
استقلال در آستانه دیدار برگشت مقابل الحسین اردن با یک برنامه روشن و بدون ابهام پا به میدان خواهد گذاشت. بر اساس آنچه از تمرینات و جلسات فنی این تیم دریافت میشود، حمله با سه مهاجم اصلیترین و قطعیترین تاکتیک ریکاردو ساپینتو برای این مسابقه حساس است. سرمربی آبیها قصد ندارد به سراغ بازی محافظهکارانه برود و از همان دقایق ابتدایی به دنبال فشار حداکثری روی دروازه حریف خواهد بود.
ساپینتو برای ایجاد تعادل بین حمله و دفاع، برنامه ویژهای برای خط میانی در نظر گرفته است. استفاده از زوج رزاقینیا و روزبه چشمی که هر دو به تیم ملی نیز دعوت شدهاند، نشاندهنده اهمیت بالای میانه میدان در تفکرات سرمربی پرتغالی است. این دو بازیکن علاوه بر قدرت تخریبی، میتوانند با قطع توپهای دوم و انتقال سریع توپ، پایهگذار حملات استقلال باشند و اجازه ندهند الحسین ریتم بازی را کنترل کند.
در خط دفاع، حضور آشورماتوف و فلاح در قلب خط دفاعی، خیال کادر فنی را تا حد زیادی از بابت استحکام عقب زمین راحت کرده است. ساپینتو معتقد است با بستن فضاها در مرکز دفاع و جلوگیری از شوتهای از راه دور، میتوان مهمترین سلاح الحسین را خنثی کرد؛ چرا که در بازی رفت، تنها گل این تیم روی یک ضربه از پشت محوطه جریمه به ثمر رسید.
نکته مهم دیگر، استفاده از دروازهبانی است که انگیزه بالایی برای بازگشت به ترکیب اصلی دارد. ساپینتو امیدوار است با تمرکز کامل در خط دروازه و کمک سایر عناصر دفاعی، استقلال در بازی برگشت دروازه خود را بسته نگه دارد تا فشار هجومی تیم با آرامش بیشتری دنبال شود.
بررسی فنی دیدار رفت نشان میدهد الحسین در جریان بازی موقعیتسازی قابل توجهی نداشت و عملاً برتری با استقلال بود. آبیها دو بار موفق شدند دروازه حریف را باز کنند که هر دو گل به دلیل آفساید مردود اعلام شد. همین مسأله نشان میدهد استقلال برخلاف حریف، توانایی ایجاد موقعیتهای جدی گل را داشته و پیروزی الحسین بیش از آنکه حاصل برتری فنی باشد، به یک شوت موفق از راه دور وابسته بود.
شنیده میشود ساپینتو در نشستهای فنی خود تأکید ویژهای روی گل زودهنگام داشته است. او اعتقاد دارد اگر استقلال بتواند در دقایق ابتدایی به گل برسد، الحسین ناچار میشود از لاک دفاعی خارج شود و در این صورت فضاهای بیشتری برای افزایش گلها بهوجود خواهد آمد.
این طور که پیدا است سرمربی استقلال دغدغهای برای کسب پیروزی و صعود ندارد. استفاده از بازیکنان هجومی مانند آسانی، الحدادی، کوشکی و سحرخیزان در کنار ساختار منسجم دفاعی، این اطمینان را به ساپینتو داده که استقلال با بازی تهاجمی میتواند به هدف خود برسد. واقعیت هم همین است که در بازی رفت استقلال تیم برتر میدان بود و حالا با تجربه آن مسابقه، شانس بالایی برای یک بازگشت موفق و صعود دارد.